स्नातक विशेष शिक्षा

बीएससी सीएसआईटी : व्यावहारिक सीप सिकाउने विषय 

1614058988.jpg
समृद्धि कलेज काठमाडौंका विद्यार्थी।

त्रिभुवन विश्वविद्यालयले सूचना प्रविधितर्फका जनशक्ति उत्पादन गर्ने उद्देश्यले सञ्चालन गरेको कोर्स हो– ब्याचलर अफ साइन्स इन् कम्प्युटर साइन्स एन्ड इन्फरमेसन टेक्नोलोजी (बीएससी सीएसआईटी)। 

सूचना प्रविधिको विकास र प्रयोग बढेसँगै यससँग सम्बन्धित जनशक्तिको माग पनि बढ्दो छ। जानकारहरूका अनुसार बीएससी सीएसआईटी पढेका जनशक्तिको माग विश्व बजारमा उत्तिकै छ। 

त्रिभुवन विश्वविद्यालय बीएससी सीएसआईटी केन्द्रीय विभागका लेक्चरर रामकृष्ण दाहाल भन्छन्, ‘अध्ययनसँगै सुरक्षित करिअर पनि भएकाले यसतर्फ विद्यार्थीको आकर्षण बढेको हो।’ उनका अनुसार सीएसआईटी सफ्टवेयरमा केन्द्रित विषय हो। 

यसको पाठ्यक्रममा कम्प्युटर सिस्टम, एप्लिकेसन तथा सी प्रोग्रामिङ, डिजिटल लजिक, नेटवर्किङ, ग्राफिक्सजस्ता विषय अध्यापन हुन्छ। 

कम्प्युटर साइन्स र आइटी दुवैलाई मिश्रण गरेर १२६ क्रेडिट आवरको कोर्स डिजाइन गरी तयार गरिएको यो कार्यक्रमले कम्प्युटर साइन्स र आईटी दुवैका आधारभूत सिद्धान्तलाई व्यवहारमा ल्याएर जोड्ने प्रयास गरिएको दाहालको भनाइ छ। 

विद्यार्थीले विज्ञान संकाय लिएर कक्षा ११ र १२ उत्तीर्ण गरेपछि त्रिभुवन विश्वविद्यालयले लिने प्रवेश परीक्षा उत्तीर्ण गरेपश्चात मात्र यो विषय अध्ययन गर्न पाउँछन्।

कक्षा १२ मा विज्ञान संकायमा भौतिक शास्त्र र गणित विषय लिई दोस्रो श्रेणी वा ‘सि’ ग्रेड ल्याएर उत्तीर्ण गरेको विद्यार्थी सीएसआईटी पढ्न योग्य हुन्छ। 

बीएस्सी सीएसआईटी अध्ययनका लागि विभिन्न कलेजले फरकफरक शुल्क निर्धारण गरेका छन्। हाल सीएसआईटी अध्यापन गराउने कलेजहरूले करिब ५ लाखदेखि १० लाखसम्म शुल्क लिंदै आएका छन्। 

त्रिभुवन विश्वविद्यालयअन्तर्गत देशभर ५३ कलेजले बीएससी सीएसआईटी पढाइरहेका छन्। त्रिवि विज्ञान तथा प्रविधि अध्ययन संस्थानले २०६४ सालदेखि यो कोर्स सञ्चालनमा ल्याएको हो।

सगरमाथा कलेज अफ साइन्स एण्ड टेक्नोलोजीकी संयोजक गंगा सुब्बाले सीएसआईटीको कोर्स समयानुकूल परिमार्जित छ। उनी भन्छिन्, ‘यो अप्लाइड साइन्स हो, यसबाट व्यावहारिक ज्ञान भएका जनशक्ति उत्पादन हुन्छन्।’ 

उनले आईटीतर्फ छात्राभन्दा छात्रको संख्या धेरै भएकाले छात्रालाई आकर्षित गर्न विभिन्न कार्यक्रम सञ्चालन गर्नुपर्ने बताइन्। 

सगरमाथा कलेजले छात्रालाई सीएसआईटीमा भर्ना शूल्क नलाग्ने र विशेष छात्रवृत्तिको व्यवस्था गरेको सुब्बाले बताइन्।

‘आईटीको काममा दौडधुप कम हुन्छ,’ उनी भन्छिन्, ‘त्यसैले परिवार, समाज सबैलाई समय दिंदै काम गर्ने अवसर पाइन्छ।’ 

अनिवार्य इन्टर्नसिप 

बीएससी सीएसआईटीको पाठ्यक्रममा इन्टर्नसिपको लागि अंक छुट्याइएको हुन्छ। उत्तीर्ण हुन कम्तीमा ८० अंक ल्याउनु पर्ने हुन्छ। 
इन्टर्नसिप पूरा गर्न पाठ्यक्रमले तोकेबमोजिमका कम्पनीमा तीन महिना काम गरेकै हुनुपर्छ। यसले विद्यार्थीलाई अध्ययन कार्यमा मात्र सिमित नभएर रोजगारी बजारमा पनि तयार हुन सघाउ पु¥याउने सगरमाथा कलेजकी सुब्बाको भनाइ छ। 

रोजगारीको अवसर

सफ्टवेयर डेभलपमेन्ट बीएससीसीएसआईटी अध्ययन गरेका विद्यार्थीको प्रमुख रोजगारीको क्षेत्र हो। यो बाहेक सरकारी जागिर, लोकसेवा, बैंक, मोबाइल एप्लिकेसन, आईटी उद्योग, अनुसन्धान केन्द्र आदिमा काम गर्न सकिन्छ।

प्रतिक्रिया दिनुहोस्