आइतबार, जेठ १८, २०७७

समाचार
1588473344SantoshPurkoti_Taplejung_RSS_.jpg
तस्बिर : सन्तोष पुर्कुटी / रासस

अस्ति शुक्रबार पहाडी जिल्ला ताप्लेजुङको सदरमुकाम फुङलिङले ठूलो आगलागी बेहोर्‍यो। राति १० बजे सुरु भएको आगलागी तीन घण्टा पछिमात्र नियन्त्रणमा आयो।

पछिल्लो एक दशकमा फुङलिङ बजारमा भएको यो छैटौं आगलागी हो। स्थानीय प्रशासनले तयार गरेको आँकडाअनुसार १० वर्षको अवधिमा आगलागीबाट जिल्लामा करिब १ अर्ब १० करोड रुपैयाँको क्षति भएको छ।

शुक्रबारको आगलागीमा मात्र ७ करोड ६५ लाखबराबरको क्षति भएको प्रारम्भिक अनुमान छ। प्रमुख जिल्ला अधिकारी डोरेन्द्र निरौलाले भने, ‘यो प्रारम्भिक तथ्यांक हो । पूर्ण विवरण आउन अझै केही दिन कुर्नुपर्छ ।’ पीडामा परेका घरधनी तथा व्यवसायी शनिबारसम्म पनि बचेखुचेका सामान संकलन गर्दै थिए।

‘बिउँझिदा झ्यालमा आगो सल्किँदै थियो । धन्न १ आगोको लप्काले भेटेन । २ लाख ५० हजार पैसा, ५ तोला सुन र बाँकी सबै समान जल्यो,’ क्षणभरमै आगोले खरानी बनेको पसलअघि विनिता विष्ट खुइया काढ्दै थिइन्।

‘बाँचियो, त्यही ठूलो कुरा हो। आफ्नो मात्र हेरेर रुनु हुँदैन, अरुको पनि हेरेर मन बुझाउनुपर्छ,’ स्थानीयले सम्झाउँदै थिए उनलाई। बजार नजिकै घर बनाउँदै गरेकी विष्टले मिस्त्रीलाई दिनका लागि साढे दुई लाख जम्मा गरेकी थिइन्।

बजारमा खाजा घर संञ्चालन गर्दै आएकी फूलमाया भट्टराईका पनि आँखा ओभाएका थिएनन् । ‘घरबाट केही पनि निकाल्न सकिन, खरानीमात्र छ,’ फोनमा एक आफन्तलाई दबेको स्वरमा सुनाउँदै थिइन् फूलमाया। आफ्नो यकिन क्षति कति भयो भनेर प्रष्ट भन्न सकिनन् उनले।

शनिबार दिनभरसम्म पनि आगलागीस्थलमा धुवाँ पुतपुताइरहेको थियो । बिजुली, केबुल तथा टेलिफोनका तार यत्रतत्र छरिएका थिए । सडकभरि सरसामान छरपष्ट थिए ।

उद्योग वाणिज्य संघका ताप्लेजुङका वरिष्ठ उपाध्यक्ष दिनेश भट्टराईका अनुसार खड्ग थापाको घरबाट राति १० बजेतिर आगो सल्किएको थियो। उनी आत्तिएर बार्दलीबाटै हामफाले र ढोका फुटाएर आगो निभाउन कोसिस गरे। तर, त्यो सम्भव भएन । काठ र टिनको घरमा सिलिन्डरसमेत विस्फोट भएपछि क्षणभरमै आगो फैलियो।

नेपाली सेना, नेपाल प्रहरी, सशस्त्र प्रहरी र सर्वसाधारणले आगो निभाएका थिए । रातको साढे बजेतिर आगो नियन्त्रणमा आएको थियो । पाँचथर र ताप्लेजुङका २ वटा दमकलबाट पानी ल्याइएको थियो ।

काठ र टिनको छानो भएका घर अनि घरैपिच्छे सिलिन्डर भएकाले विस्फोटको खतराका कारण स्थानीयले सामान निकाल्ने जोखिम मोलेनन्।

आगलागीमा दुई वटा पक्की र ६ वटा कच्ची घर जलेका छन्। ती घरमा डेरा बस्ने र व्यवसाय गर्ने २९ परिवार पीडित बनेका छन् । जिल्ला प्याब्सन, नेपाली कांग्रेस कार्यालय, जिल्ला फुटबल संघ, मनि ट्रान्सफर पनि आगलागीको चपेटामा परेका छन्।

फुङलिङ बजार बारम्बार आगलागीको चपेटामा पर्दै आएको छ। यसअघि वीरेन्द्र चोक, सदरमुकामको प्रबेशद्वार तोक्मे क्षेत्र, शेर्पा टोल र टुक्रेमा पनि ठूलो आगलागी भएको थियो । सबै आगलागी हिउँदको समयमा भएका हुन्।

प्रहरीको तथ्यांकअनुसार सबैभन्दा बढी क्षति २०६० चैत १५ गते वीरेन्द्र चोकको आगलागीमा भएको थियो । ४५ घर जल्दा ५१ करोडबराबरको क्षति भएको थियो ।

त्यसैगरी २०७३ चैत ९ गते तोक्मे क्षेत्रमा भएको आगलागीमा ४४ घर जलेका थिए र ४१ करोडबराबरको क्षति भएको थियो । २०६८ मा शेर्पाटोल र २०६९ सालमा टुक्रे बजारमा आगलागी भएको थियो । शेर्पाटोलमा ८ करोड ५० लाख र टुक्रेमा ५ करोडबराबरको क्षति भएको थियो।

अधिकांश आगलागी घरबाटै सुरु भएको थियो। वीरेन्द्र चोकको आगलागी टुकी बत्तीबाट भएको थियो । तोक्मेको आगलागी होटलमा लोकल रक्सी झान्दा सुरु भएको थियो । टुक्रेमा तिहारका बेला रोटी पकाउँदा र शेर्पा टोलमा विद्युत् सर्ट भएर आगलागी भएको थियो ।

(ताप्लेजुङका पत्रकार देवराज गुरुङको सहयोगमा)

प्रतिक्रिया दिनुहोस्